New to the Gītā? Start here — a ninety-second orientation.

Chapter 2 · Verse 8

Sāṅkhya-yogaḥ · सांख्ययोगः

Scroll ↓

न हि प्रपश्यामि ममापनुद्या द्यच्छोकमुच्छोषणमिन्द्रियाणाम्। अवाप्य भूमावसपत्नमृद्धम् राज्यं सुराणामपि चाधिपत्यम्⁠।।⁠2.8⁠।।

na hi prapaśyāmi mamāpanudyā dyacchokamucchoṣaṇamindriyāṇām avāpya bhūmāvasapatnamṛddham rājyaṁ surāṇāmapi cādhipatyam

Word by word
na
not
नहीं
hi
certainly
क्योंकि
prapaśyāmi
I see
देखता हूँ
mama
my
मेरी
apanudyāt
drive away
दूर कर सके
yat
which
जो
śokam
anguish
शोक को
ucchoṣaṇam
is drying up
सुखानेवाले
indriyāṇām
of the senses
इन्द्रियों को
avāpya
after achieving
पाकर
bhūmau
on the earth
पृथ्वी पर
asapatnam
unrivalled
निष्कण्टक
ṛddham
prosperous
समृद्ध
rājyam
kingdom
राज्य
surāṇām
like the celestial gods
देवताओं का
api
even
भी
ca
also
और
ādhipatyam
sovereignty
आधिपत्य

Translation

Save

I do not see that this sorrow that burns up my senses would be removed, even if I were to attain prosperous and unrivaled dominion on earth or lordship over the gods.

— Swami Sivananda

पृथ्वीपर धन-धान्य-समृद्ध और शत्रुरहित राज्य तथा स्वर्गमें देवताओंका आधिपत्य मिल जाय तो भी इन्द्रियोंको सुखानेवाला मेरा जो शोक है, वह दूर हो जाय - ऐसा मैं नहीं देखता हूँ।

— Swami Ramsukhdas (Gita Press)

The Three Darśanas

Three classical readings of this śloka

Advaita ŚaṅkaraŚaṅkara Bhāṣya

मूलम् / Sanskrit original

2.8 Sri Sankaracharya did not comment on this sloka. The commentary starts from 2.10.

— Śaṅkarācārya

मूलम् / Sanskrit original

2.8 Sri Sankaracharya did not comment on this sloka. The commentary starts from 2.10.

— Śaṅkarācārya

2.8 Sri Sankaracharya did not comment on this sloka. The commentary starts from 2.10.

— Śaṅkarācārya

Viśiṣṭādvaita RāmānujaRāmānuja Bhāṣya

मूलम् / Sanskrit original

एवं युद्धम् आरभ्य निवृत्तव्यापारान् भवतो धार्तराष्ट्राः प्रसह्य हन्युः इति चेत् अस्तु तद्वधलब्धविजयात् अधर्म्याद् अस्माकं धर्माधर्मौ अजानद्भिः तैः हननम् एव गरीयः इति मे प्रतिभाति इति उक्त्वा यत् मह्यं श्रेय इति निश्चितं तत् शरणागताय तव शिष्याय मे ब्रूहि इति अतिमात्रकृपणो भगवत्पादाम्बुजम् उपससार।

— Rāmānujācārya

मूलम् / Sanskrit original

एवं युद्धम् आरभ्य निवृत्तव्यापारान् भवतो धार्तराष्ट्राः प्रसह्य हन्युः इति चेत् अस्तु तद्वधलब्धविजयात् अधर्म्याद् अस्माकं धर्माधर्मौ अजानद्भिः तैः हननम् एव गरीयः इति मे प्रतिभाति इति उक्त्वा यत् मह्यं श्रेय इति निश्चितं तत् शरणागताय तव शिष्याय मे ब्रूहि इति अतिमात्रकृपणो भगवत्पादाम्बुजम् उपससार।

— Rāmānujācārya

एवं युद्धम् आरभ्य निवृत्तव्यापारान् भवतो धार्तराष्ट्राः प्रसह्य हन्युः इति चेत् अस्तु तद्वधलब्धविजयात् अधर्म्याद् अस्माकं धर्माधर्मौ अजानद्भिः तैः हननम् एव गरीयः इति मे प्रतिभाति इति उक्त्वा यत् मह्यं श्रेय इति निश्चितं तत् शरणागताय तव शिष्याय मे ब्रूहि इति अतिमात्रकृपणो भगवत्पादाम्बुजम् उपससार।

— Rāmānujācārya

Dvaita MadhvaMadhva Bhāṣya

मूलम् / Sanskrit original

Sri Madhvacharya did not comment on this sloka. The commentary starts from 2.11.

— Madhvācārya

मूलम् / Sanskrit original

Sri Madhvacharya did not comment on this sloka. The commentary starts from 2.11.

— Madhvācārya

Sri Madhvacharya did not comment on this sloka. The commentary starts from 2.11.

— Madhvācārya

Verse 8 of 72 · Chapter 2